वन विभागाचा पुढाकार; मानव-वन्यजीव संघर्ष टाळण्यासाठी ग्रामस्थांना सतर्कतेचे आवाहन
प्रतिनिधी : गंगाधर जामनिक
पालघर : कोजागिरी पौर्णिमेनिमित्त खारेकुरण, मोरेकुरण, दापोली आणि उमरोळी परिसरात आयोजित विविध कार्यक्रमांमध्ये वन विभागाच्या वतीने बिबट्याच्या वावराबाबत जनजागृती करण्यात आली. रविवार, २५ ऑक्टोबर २०२६ रोजी झालेल्या या कार्यक्रमांना वनपरिक्षेत्र अधिकारी सुशील गंगाधर नांदवटे उपस्थित होते. त्यांनी ग्रामस्थांशी संवाद साधत मानव-वन्यजीव संघर्ष टाळण्यासाठी आवश्यक खबरदारीबाबत मार्गदर्शन केले.
बिबट्याच्या वावरामुळे नागरिकांना सतर्कतेचे आवाहन
या परिसरात बिबट्याचा वावर असल्याने नागरिकांनी विशेष सतर्कता बाळगावी, असे आवाहन वन विभागाकडून करण्यात आले. रात्रीच्या वेळी एकट्याने बाहेर पडणे टाळावे, लहान मुलांना घराबाहेर एकटे सोडू नये, परिसरात पुरेसा प्रकाश ठेवावा आणि शक्यतो समूहाने वावरावे, अशा सूचना ग्रामस्थांना देण्यात आल्या.
बिबट्या दिसल्यास घाबरून आरडाओरड करू नये किंवा त्याचा पाठलाग करू नये. त्याला डिवचण्याचा अथवा जवळ जाण्याचा प्रयत्न न करता सुरक्षित अंतर राखावे आणि तातडीने वन विभागाला माहिती द्यावी, असे वनपरिक्षेत्र अधिकारी सुशील गंगाधर नांदवटे यांनी सांगितले. वन्यप्राण्यांबाबत अफवा पसरवू नयेत आणि कोणत्याही परिस्थितीत कायदा हातात घेऊ नये, असेही त्यांनी स्पष्ट केले.
कोजागिरीच्या कार्यक्रमांतून जनजागृतीचा प्रयत्न
कोजागिरी पौर्णिमेनिमित्त नागरिक मोठ्या संख्येने एकत्र येत असल्याने वन विभागाने या कार्यक्रमांचा उपयोग जनजागृतीसाठी केला. वन्यप्राण्यांबाबतचे गैरसमज दूर करणे आणि नागरिकांमध्ये जबाबदार वर्तनाची जाणीव निर्माण करणे, हा या उपक्रमाचा मुख्य उद्देश होता.
बिबट्याच्या हालचाली आढळल्यास त्याला त्रास न देता त्याची माहिती तातडीने वन विभागाला द्यावी, असे आवाहन करण्यात आले. वनपरिक्षेत्र अधिकारी गावातील चौकांमध्येही जनजागृती कार्यक्रम आयोजित करून नागरिकांशी थेट संवाद साधत आहेत आणि त्यांच्या शंकांचे निरसन करत आहेत.
थर्मल ड्रोन, कॅमेरा ट्रॅप आणि श्वानपथकाची मदत
उपवनसंरक्षक (प्रादेशिक), डहाणू यांनी नागरिकांच्या सुरक्षिततेबाबत भूमिका स्पष्ट करताना सांगितले, “नागरिकांची सुरक्षितता हीच आमची पहिली प्राथमिकता आहे. थर्मल ड्रोन, कॅमेरा ट्रॅप आणि श्वानपथक यांसारख्या आधुनिक साधनांमुळे शोधमोहिमेला मोठे बळ मिळाले आहे. बिबट हा अनुसूची-एकमधील संरक्षित वन्यप्राणी आहे. त्यामुळे माणूस आणि वन्यप्राणी या दोघांचीही सुरक्षितता जपणे हे आमचे कर्तव्य आहे. नागरिकांनी घाबरून न जाता सतर्क राहावे. वन विभाग प्रत्येक क्षणी त्यांच्यासोबत आहे.”
वन विभागाचे कर्मचारी अहोरात्र मेहनत घेत असून, त्यांना नागरिकांचे सहकार्य मिळत असल्याचेही सांगण्यात आले. नागरिकांनी घाबरून न जाता सतर्क राहावे आणि वन विभागाने दिलेल्या सूचनांचे पालन करावे, असे आवाहन करण्यात आले.
वन विभागाच्या उपक्रमाला ग्रामस्थांचा प्रतिसाद
या जनजागृती उपक्रमादरम्यान वन विभागाचे कर्मचारी प्रमोद सुतार आणि सुशील विसपुते उपस्थित होते.
वन विभागाच्या या पुढाकारामुळे ग्रामस्थांमध्ये बिबट्याच्या वावराबाबत जागरूकता निर्माण करण्यास मदत झाली. तसेच, मानव आणि वन्यजीव यांच्यात सहअस्तित्व राखण्यासाठी जबाबदारीने वागण्याचा संदेश या उपक्रमातून देण्यात आला.
